رشته زراعت و اصلاح نباتات يکي از گرايشهاي مهم و اساسي در مجموعه مهندسي کشاورزي به شمار مي آيد. مجموعه مهندسي کشاورزي نيز از رشته هاي پراهميت و جذاب در مجموعه علوم تجربي مي باشد که توسط داوطلبان گروه آزمايشي علوم تجربي انتخاب مي گردد. ايران کشوري است که از توانمنديهاي خوب بالقوه و بالفعل کشاورزي برخوردار بوده و کشاورزي در برنامه هاي توسعه کشور از محورهاي اصلي است. توسعه کشاورزي نيازمند نيروي انساني ماهر است که بتواند عمليات کشاورزي مربوط به محصولات زراعي و باغي را بر اساس يافته هاي جديد علمي انجام دهد و بيشترين بازدهي و محصول را در بهره گيري از منابع به دست آورد. بدين منظور براي تأمين نيروي انساني متعهد و متخصص در رشته زراعت و اصلاح نباتات، براي نيل به خودکفايي در مواد اوليه غذايي و صنعتي لازم است متخصصاني تربيت شوند که بتوانند با استفاده از دانش و تجربيات خود، توليد اقتصادي محصولات زراعي را به طور علمي امکان پذير سازند و از امکانات موجود کشور حداکثر استفاده را برده، در امور تحقيقات و آموزش و برنامه ريزي کشاورزي نيز خدمت نمايند. تربيت کاردان فني، به عنوان رابط بين مهندسان و متخصصان کشاورزي و کشاورزان در کشور، داراي اهميت فوق العاده است و از نظر تعداد نيروي انساني در حال حاضر در سطح پاييني قرار دارد. تأمين نيروي انساني در اين مقطع مي تواند نقش سازنده اي را در توسعه کشاورزي ايفا نمايد.
1- زراعت و اصلاح نباتات
1-1) تعريف و هدف
مطالعه و بررسي در زمينه کاشت و پرورش گياهان زراعي و انتخاب ارقام مناسب اين گياهان و برداشت صحيح محصولات آنها در رشته اي از علوم دانشگاهي قرار مي گيرد که با عنوان زراعت و اصلاح نباتات ناميده مي شود. اين رشته در دو مقطع کارداني و کارشناسي ارائه مي شود.
هدف از ايجاد دوره کارشناسي در رشته زراعت و اصلاح نباتات تربيت افرادي است که بتوانند به عنوان کارشناس در زمينه هاي مختلف توليدي کار و در برنامه ريزيهاي منطقه اي و مطالعاتي و همچنين به صورت مربي آموزشي در دبيرستانها و هنرستانهاي کشاورزي، و به عنوان مجري امور تحقيقات کشاورزي و يا به عنوان مدير و مجري واحدهاي توليدي دولتي و خصوصي بخش کشاورزي منشأ خدمت باشند.
در دوره کارداني توليدات گياهي و امور زراعي افرادي تربيت مي شوند که بتوانند برنامه هاي توليدي تدوين شده در اين رشته را زير نظر مهندسان کشاورزي بر اساس اصول علمي اجرا کنند. اين افراد همچنين قادر خواهند بود طرحهاي تحقيقاتي را زير نظر متخصصان مربوط اجرا نموده، در برنامه هاي آموزش کشاورزي به عنوان مروج کشاورزي خدمت نمايند.
1-2) اهميت و جايگاه در جامعه
ايجاد رشته زراعت و اصلاح نباتات براي تربيت کارشناساني است که بتوانند در جهت افزايش سطح زيرکشت محصولات اصلي کشاورزي، استفاده بهينه از زمان و بالا بردن عملکرد اين محصولات در واحد سطح (هکتار) تلاش کنند. با توجه به اين که در حال حاضر حدود 16 ميليون هکتار از اراضي کشور زيرکشت محصولات مختلف زراعي قرار دارد و با عنايت به اين که مساحت زمينهاي قابل کشت در کشور حدود 50 ميليون هکتار است، و نظر بر اين که ايران از تنوع آب و هوايي برخوردار است؛ با برنامه ريزي صحيح و دقيق و با استفاده از دانش کارشناسان رشته زراعت و اصلاح نباتات، مي توان به ميزان هر چه بيشتر از زمينهاي کشور براي افزايش توليد کمي و کيفي بهره برداري نمود. اين مطالب ضرورت و اهميت تربيت افرادي را که بتوانند با به کار گرفتن دانش خود در جهت رسيدن به اين اهداف اقدام نمايند، مشخص مي کند. همچنين از جمله مشکلات کشاورزي در کشور ما همواره اين بوده است که مجريان فعاليتهاي توليدي کشاورزي، کمتر تحصيلاتي در زمينه کشاورزي داشته اند؛ به طوري که روشهاي کار همچنان سنتي و قديمي باقي مانده است. در حالي که در سطوح بالاتر يعني کارشناسان و يا مراکز برنامه ريز و هدايت گر، توان بالايي براي تأمين فن آوري مورد نياز وجود دارد. از بين بردن اين خلا يعني تربيت کاردانها در اين رشته، مي تواند ضمن بهره گيري از تواناييهاي متخصصان و صاحبنظران سطوح بالاتر، با به کارگيري دانش و فنون جديد در امور کاشت و نگه داري محصولات زراعي و باغي، برنامه هاي کشاورزي را با بازدهي بيشتري قرين سازد.
ارائه پيشنهاد