مشاهير دانشگاه

شهيد محمد علي رجائي

شهيد محمد علي رجائي در سال 1312 (ه.ش) در خانواده اي با بضاعت مالي ضعيف در قزوين متولد شد . او در همان شهر به تحصيل پرداخت ولي به دليل مشکلات زندگي در 12 سالگي مدرسه را ترک نمود و به عنوان کارگر ساختمان شروع به کار کرد . در 16 سالگي به استخدام نيروي هوائي در آمد و در همين دوران با تحصيل شبانه موفق به اخذ ديپلم رياضي گرديد . وي پس از اخذ ديپلم وارد کار تدريس شد و در سال 1345 وارد دانشسراي عالي دانشگاه تربيت معلم فعلي شد و به تحصيلات عاليه پرداخت . در سال 1338 از دانشسراي عالي فارغ التحصيل شد . شهيد رجائي به معلمي علاقه فراوان داشت و از هنر آن به خوبي بهره مند بود.

او معلمي مهربان ، صبور ، کنجکاو و تيزهوش بود و به جوانان عشق مي ورزيد . به همين دليل جوانان به راحتي جذب او مي شدند . شهيد رجائي به کارکردن علاقه فراوان داشت و در شبانه روز 16 ساعت کار مي کرد . وي علاوه بر کار معلمي به فعاليتهاي سياسي مي پرداخت و به همين خاطر توسط ساواک رژيم دستگير و زنداني گرديد و در دوران انقلاب به همراه مردم ، فعاليتهاي خود را عليه رژيم ستمشاهي ادامه داد و پس از پيروزي انقلاب وزير آموزش و پرورش ، نخست وزير و رئيس جمهور گرديد.

علاقه او به انقلاب و مردم سبب کينه دشمنان انقلاب نسبت به او شد و سرانجام در شهريور 1360 وي همراه يار هميشگي اش ، دکتر باهنر در دفتر نخست وزيري به شهادت رساندند . روحش شاد و يادش گرامي باد .

عبدالعظيم قريب

قريب در سال 1257 در گرکان اراک به دنيا آمد . مقدمات زبانهاي فارسي و عربي را در موطن خويش آموخت . در سال 1311 (ه.ش) به تهران آمد و به فراگيري اطلاعات عمومي وتکميل تحصيلات خود پرداخت . در سال 1317 (ه.ش) در مدرسه علميه به تدريس زبان فارسي مشغول گرديد و سپس در مدرسه نظام ، سياسي ، ايران و آلمان ، دارالفنون ، دارالمعلمين ، بنگاه وعظ و خطابه ، دانشکده هاي ادبيات و دانشسراي عالي تدريس نمود. هنگامي که قريب تدريس را آغاز کرد و در مدارس به زبان فارسي اهميتي داده نمي شد و متون مناسب براي تدريس اين زبان به محصلان در دسترس نبود و يا اصلا وجود نداشت . وي ابتدا قواعد زبان فارسي را به سبک دستورهاي فارسي زبان اروپايي تدوين کرد . پس از آن دستور زبان فارسي را در چهار جلد تاليف نمود . نامبرده منتخباتي از نظم و نثر اساتيد زبان فارسي را به نام قواعد الادب تهيه کرد که سالها در مدارس تدريس مي شد . تاريخ برامکه از آثار اوست و کتابهاي کليله و دمنه . گلستان و بوستان را با حواشي به طبع رساند . قريب 58 سال از عمر خود را صرف تدريس ، تاليف و خدمات فرهنگي نمود . او مردي فروتن ، وظيفه شناس و تا سرحد وسواس ، وقت شناس بود . نام وي همواره با تاريخ دستور زبان فارسي همراه خواهد بود .

دکتر غلامحسين مصاحب

دکتر غلامحسين مصاحب در سال 1289 (ه.ش) در منطقه 4 تهران خيابان جليل آباد در خانواده اي روشنفکر به دنيا آمد . وي در همان محل به مدرسه رفت و در سالهاي تحصيلات ابتدايي ، علاقه زيادي به رياضيات نشان داد و با خواندن جبر و هندسه در دوران متوسطه ، شوق و رغبت او به رياضيات بيشتر شد. استاد مصاحب علاوه بر رياضيات ، زبانهاي فارسي ، عربي و همچنين انگليسي و فرانسه را فراگرفت و آنها را در حد عالي مي دانست . همچنين به زبانهاي آلماني و روسي تا حد استفاده از منابع علمي آشنا بود . دکتر مصاحب در زمينه فرهنگ و ادبيات فارسي مطالعات جدي داشت و علوم معقول و منقول و عربي را خوب مي دانست . ايشان در سال 1316 ازدواج نمود و آن گاه براي ادامه تحصيل به فرانسه رفت . پس از بازگشت از فرانسه ، در دانشسراي عالي مشغول شد و در همان زمان نيز به فعاليتهاي اجتماعي روي آورد . اما کار تدريس را در سال 1320 در دانشسراي عالي به طور جدي شروع کرد . در سال 1324 براي ادامه تحصيل در رشته رياضي به انگلستان اعزام و در کالج آموزشي دانشگاه کمبريج مشغول به تحصيل شد .

استاد مصاحب در سال 1327 به عضويت انجمن رياضي دانان انگليس درآمد . او سپس به ايران بازگشت و مشاغل عمده اي را در وزارت علوم و آموزش عالي عهده دار شد که مهمترين آنها پست معاونت فني وزارت مذکور در کابينه دکتر مصدق بود . ايشان در جريان سالهاي آشوب و کودتا دستگير و به سازمان سه کرج منتقل شد .

دکتر مصاحب در سال 1309 مجله رياضيات مقدماتي و عالي را تاسيس کرد و يازده شماره از آن را منتشر نمود . در سال 1340 به خدمت در بخش رياضي دانشسراي عالي پرداخت و سال 1342 به درجه استادي نائل گرديد . وي براي جبران کمبود استاد رياضي در کشور ، به تاسيس موسسه رياضيات در سال 1345 اقدام نمود .

از آثار با ارزش ايشان ، آناليز و تئوري مقدماتي اعداد است که کتاب آناليز اولين کتاب در زمينه مذکور است و به زبانهاي بين المللي ترجمه شده است . کتاب تئوري مقدماتي اعداد ، پس از انقلاب موفق به دريافت جايزه بهترين کتاب سال در ايران شد . از ديگر آثار استاد ، کتاب مدخل منطق صورت ، دايره المعارف فارسي و فرهنگ جغرافيايي است .

دکتر مصاحب پس از سالها خدمت ، در سال 1358 در 69 سالگي ديده از جهان فرو بست و به ديار باقي رهسپار شد .

پروين اعتصامي

پروين اعتصامي در سال 1285 (ه.ش) در تهران متولد شد . پدرش يوسف اعتصامي يکي از رجال روزگار خود بود . پروين با قريحه اي سرشار و طبعي بلند شعر مي سرود . از سبکهاي پيشينيان بويژه شيوه ناصرخسرو پيروي مي کرد و درشيوه مناظرات شعري از سبک عراقي استفاده مي کرد.

مضامين اشعارش اغلب عرفان و اخلاق ، پند و موعظه و طرفداري از محرومان و ستمديدگان بود. پروين انديشه هاي نو و مضمون هاي ابتکاري خود را به شيوه اي بسيار زيبا و استادانه در قالب هاي کهن مي ريخت . اين شاعر گرامي مدتي به عنوان کتابدار کتابخانه مرکزي دانشسراي عالي (دانشگاه تربيت معلم فعلي) مشغول به کار بود . وي عمر کوتاه ولي پرباري داشت و در سال 1320 در گذشت.